Các sinh viên K68 được định hướng học để làm được nghề, biết biến kiến thức thành giá trị, giải quyết vấn đề thực tế và chịu trách nhiệm với lựa chọn chuyên môn.
Hơn 6.000 tân sinh viên bắt đầu năm học 2026-2027 tại Trường Đại học Thủy lợi khi yêu cầu đối với một kỹ sư không còn dừng ở kiến thức chuyên ngành. Biến đổi khí hậu, thiên tai bất thường, nhu cầu sử dụng nước gia tăng cùng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và công nghệ xanh đang đặt ra những bài toán mới cho đào tạo và nghiên cứu.
Trong bài phát biểu tại lễ khai giảng, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Quốc Trị cho rằng sinh viên phải được chuẩn bị để “làm được nghề, sáng tạo được và dám chịu trách nhiệm” về công việc của mình. Đây cũng là yêu cầu ông đặt ra với nhà trường trong việc đổi mới đào tạo, gắn kiến thức trên giảng đường với những vấn đề của sản xuất và đời sống.
Những thành viên mới gia nhập Trường Đại học Thủy lợi trong khóa 68, nâng quy mô người học của trường lên hơn 25.000 sinh viên. Theo GS.TS Nguyễn Trung Việt, Hiệu trưởng nhà trường, các em bước vào đại học đúng lúc trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu lớn đang làm thay đổi nhanh cách con người học tập, làm việc.
Bởi vậy, đỗ đại học chỉ là điểm khởi đầu, không phải đích đến. Ông khuyên tân sinh viên sớm mở rộng kiến thức ngoài chuyên ngành, chủ động quyết định tương lai ngay từ những giờ học đầu tiên và coi công nghệ là công cụ hỗ trợ. AI có thể giúp người học tiến nhanh hơn giữa lượng dữ liệu lớn, nhưng không thể thay thế lòng trắc ẩn, sự nghiêm túc và tình yêu quê hương.
Theo GS.TS Nguyễn Trung Việt, hướng đào tạo trong năm học mới sẽ đặt sự trưởng thành và thành công của người học làm thước đo; lấy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số để công nghệ, dữ liệu phục vụ từng cá nhân và hoạt động của nhà trường.
Định hướng này được đặt trên kết quả của một quá trình dài hạn. Theo ông Việt, năm học 2025-2026 trường thực hiện 48 đề tài cấp Nhà nước và cấp bộ, có 248 công bố quốc tế, 7 bằng độc quyền sáng chế và giải pháp hữu ích. Doanh thu chuyển giao khoa học, công nghệ đạt khoảng 500 tỷ đồng.
Các con số cho thấy tri thức đã đi khỏi giảng đường, tham gia giải quyết những yêu cầu trong thực tế. Tuy nhiên, kết quả chuyển giao cũng đặt ra yêu cầu tiếp tục gắn nghiên cứu với nhu cầu của bộ, ngành, doanh nghiệp và cộng đồng, nhất là trong quản lý nguồn nước, sản xuất nông nghiệp, bảo vệ môi trường và phòng, chống thiên tai.
Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị đề nghị nhà trường tạo thêm điều kiện để sinh viên nghiên cứu, trải nghiệm, làm việc thực tế và trực tiếp tham gia giải quyết các vấn đề của cuộc sống. Theo ông, một kỹ sư giỏi không chỉ vững chuyên môn mà còn phải nhìn thấy vấn đề, tìm được giải pháp và biến kiến thức thành giá trị.
Yêu cầu này xuất phát từ những thay đổi đang diễn ra trong chính các lĩnh vực gắn với thế mạnh của trường. Biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét, thiên tai diễn biến phức tạp, nhu cầu nước cho sản xuất và đời sống tăng lên, trong khi đô thị hóa, công nghiệp hóa tiếp tục diễn ra nhanh. Cùng lúc, kinh tế tuần hoàn, công nghệ xanh, trí tuệ nhân tạo và sử dụng hiệu quả tài nguyên đòi hỏi nguồn nhân lực có kiến thức mới.
Do đó, đào tạo cần bám sát thực tiễn sản xuất và nhu cầu nhân lực của doanh nghiệp, địa phương. Bộ cam kết tiếp tục đồng hành, tạo điều kiện để trường phát huy thế mạnh; đồng thời mong muốn các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và tổ chức xã hội phối hợp với nhà trường, đưa kết quả nghiên cứu thành sản phẩm và giải pháp cụ thể.
Bên cạnh yêu cầu về chuyên môn, hai bài phát biểu cùng đặt trách nhiệm xã hội ở vị trí quan trọng trong quá trình trưởng thành của sinh viên. GS.TS Nguyễn Trung Việt nhắn nhủ người học làm chủ công nghệ nhưng không đánh mất bản sắc con người; học để hành động và phụng sự, thay vì chỉ hoàn thành chương trình để nhận bằng.
Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị cũng đề nghị sinh viên thường xuyên tự hỏi kiến thức của mình có thể làm được gì cho gia đình, quê hương, ngành nông nghiệp và môi trường. Theo ông, đất nước cần người có kiến thức, nhưng cần hơn nữa những người có trách nhiệm, lòng trắc ẩn và khát vọng cống hiến vì cộng đồng.
Trường Đại học Thủy lợi được định hướng tiếp tục phát huy vai trò trung tâm đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo trong các lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, tài nguyên, môi trường, phòng chống thiên tai và phát triển bền vững.
Phạm vi đào tạo của trường hiện không còn giới hạn trong một chuyên ngành. Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị, hai chữ “Thủy lợi” vẫn gắn với câu chuyện về hồ đập, đồng ruộng, phòng chống thiên tai, từng mùa vụ và cuộc sống của hàng triệu người. Đây là nền tảng để trường mở rộng lĩnh vực nhưng vẫn giữ mối liên hệ với những nhu cầu thiết thực của đất nước.
Với tân sinh viên, cơ hội học tập còn gắn với sự đồng hành trong suốt quá trình ở trường. GS.TS Nguyễn Trung Việt khẳng định nhà trường hướng tới môi trường trong đó mỗi thành viên được tôn trọng, hỗ trợ và phát triển; không để sinh viên phải đơn độc trước khó khăn về hoàn cảnh hay học tập.
Hàng chục suất học bổng được trao đầu năm học là sự hỗ trợ trực tiếp để sinh viên tiếp tục hành trình học tập. Trong đó, 9 tân sinh viên có điểm đầu vào cao nhất nhận học bổng 90 triệu đồng cho toàn khóa.
Thay mặt Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Thứ trưởng Nguyễn Quốc Trị ghi nhận kết quả của Trường Đại học Thủy lợi trong đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ và hội nhập quốc tế. Ông đồng thời đề nghị trường tiếp tục đưa tri thức từ giảng đường vào sản xuất, đời sống.
Theo báo nông nghiệp môi trường