Hồ chứa nước Cửa Đạt nằm trên thượng nguồn sông Chu thuộc địa bàn xã Xuân Mỹ, huyện Thường Xuân, Tỉnh Thanh Hóa. Đây là công trình quan trọng đặc biệt cấp Quốc gia được quy định tại Nghị định số 114/2018/NĐ-CP ngày 4/9/2018 của Chính phủ về quản lý an toàn đập, hồ chứa nước cũng như tại Quyết định số 124/QĐ-TTg ngày 24/01/2019 của Thủ tướng Chính phủ. Công trình hồ chứa nước Cửa Đạt có diện tích lưu vực 5.938 km2, diện tích mặt hồ ứng với MNDBT là 33 km2, dung tích toàn bộ là 1.584,8 triệu m3, dung tích ứng với MNDBT là 1.122 triệu m3. Từ khi đưa vào vận hành khai thác, năm 2010 đến nay, công trình đã mang lại hiệu quả to lớn về kinh tế xã hội, cải thiện về môi trường cho vùng hạ du sông Mã, tỉnh Thanh Hoá.

Hồ chứa nước Cửa Đạt

1.    Tổng quan hệ thống quan trắc

Các trạm quan trắc tại hồ chứa nước Cửa Đạt được thiết kế và lắp đặt hệ thống thiết bị quan trắc do hãng RST Instruments - Canada vào năm 2010, với 166 cảm biến ghi đo khác nhau bao gồm 144 cảm biến dây rung VW (các thiết bị đo biến dạng 1 chiều khớp nối bê tông bản mặt MJ  MJ51, các thiết bi đo biến dạng 3 chiều khớp nối bê tông bản chân MTJ  MTJ36, các thiết bị đo áp lực thấm đáy đập PZ1  PZ15, các thiết bi đo đo lún nền đập FS1÷ FS5, các thiết bị đo lún thân đập, MS1  MS12, các thiết bi đo đo chuyển vị ngang thân đập , các thiết bị đo ứng suất cốt thép và bê tông tràn xả lũ , các thiết bị đo mục nuớc thương, ha lưu , các thiết bị quan trắc mực nuớc giếng 2 vai đập , 22 cảm biến đo nghiêng 1 trục EL - dùng để đo độ lún nghiêng bê tông bản mặt (  được tích hợp vào 10 trạm đấu nối (từ Place  ) và 01 trạm điều khiển trung tâm (Datalogger PDIU1). Các cảm biến được tích hợp vào các trạm từ Place 1÷10. Các trạm place có nhiệm vụ thu thập dữ liệu từ các cảm biến và gửi dữ liệu vể trạm trung tâm thông qua sóng radio với tần số 2.4GHz. Ngoài ra, đập Cửa Đạt còn có 3 cảm biến quan trắc động đất 3 chiều (CD001－CD003).  Trước thời điểm 2025, nhiều trạm quan trắc đã bị hỏng và không truyền được số liệu về trung tâm, đứng trước các vấn đề đặt ra các vấn đề thách thức về an toàn đập.

Hệ thống thu thập dữ liệu tại các trạm quan trắc tại Hồ Cửa Đạt

2.    Khoa Điện-Điện tử tham gia thiết kế hệ thống quan trắc

Việc triểm`Khoa Điện, Điện tử kết hợp với Trung tâm tư vấn và triển khai kỹ thuật thủy lợi thiết kế lại hệ thống quan trắc, đảm bảo dữ liệu được thu thập và truyền về nhà điều hành trung tâm.

(1) Hệ thống cảm biến dạng dây rung được truyền qua bộ nhân kênh và qua bộ chuyển đổi đo, trước khi đưa vào bộ thu thập dữ liệu; sử dụng cáp quang truyền về trung tâm. Việc thiết kế mới đảm bảo hệ thống vận hành ổn định.

(2)  Trạm năng lượng mặt trời cấp điện độc lập, đảm bảo năng lượng cho hệ thống.

Trạm năng lượng mặt trời tại Hồ Cửa Đạt